Handreiking

Welke positie nemen we in om invloed uit te oefenen?

Dit helpt wanneer sociaal werk wel aanwezig is aan regionale tafels, maar merkt dat invloed beperkt is.

Regionale samenwerkingen vormen steeds vaker de plek waar richtinggevende keuzes worden voorbereid over zorg, welzijn en preventie. Aan deze tafels worden prioriteiten gesteld, middelen verdeeld en samenwerkingsstructuren ingericht die directe gevolgen hebben voor het werk in wijken en buurten. Voor sociaalwerkorganisaties is het daarom niet voldoende om alleen aanwezig te zijn; het is noodzakelijk om bewust positie in te nemen om zo de visie op de toegevoegde waarde van sociaal werk onderdeel te laten zijn van de oplossingsrichting.

Positie innemen betekent niet dat vanuit het samenwerkingsverband tussen sociaalwerkorganisatie iedereen een rol moet vervullen aan de bestuurlijke overlegtafels in de regio. Integendeel: invloed ontstaat juist wanneer je met elkaar bewust kiest wie waar actief kan zijn en welke rol daarbij past. In regionale samenwerkingen zijn grofweg verschillende plekken waar positie kan worden ingenomen:

  • Strategische tafels (bijvoorbeeld bestuurlijke regionale overleggen): hier wordt richting bepaald. Deelname vraagt om mandaat, gezamenlijke visie en het vermogen om het verhaal van sociaal werk sectorbreed te verwoorden.
  • Tactische voorbereidende of thematische tafels: hier wordt beleid uitgewerkt en vertaald naar plannen. Sociaal werk kan hier inhoudelijke expertise inbrengen, bijvoorbeeld rond preventie, mentale gezondheid of sociale basis.
  • Uitvoeringsgerichte netwerken en pilots: hier wordt zichtbaar hoe samenwerking in de praktijk werkt. Deze plekken zijn cruciaal om impact te tonen en ervaringen terug te koppelen naar strategische niveaus.

Niet iedere organisatie hoeft op alle niveaus aanwezig te zijn. Door onderling af te stemmen wie waar zit en vanuit welke rol, ontstaat samenhang en versterkt de gezamenlijke invloed

Invloed ontstaat wanneer positie wordt verbonden aan een helder verhaal en consistent handelen. Dat vraagt om expliciete keuzes: welke tafels zijn voor het doel van ons regionaal samenwerkingsverband van sociaal werk strategisch relevant? Wie vertegenwoordigt ons daar, met welk mandaat? En hoe zorgen we dat inzichten uit de praktijk terugvloeien naar besluitvorming?

Door positie bewust te kiezen en onderling te verdelen, kan sociaal werk zich ontwikkelen van een partij die een stoel heeft aan tafel, naar een partner die mede richting geeft aan regionale keuzes. Daarmee wordt niet alleen de positie van sociaal werk versterkt, maar ook de kwaliteit van regionale samenwerking rond zorg en welzijn.

Werk vanuit de gedeelde ambitie van de samenwerking. Gebruik de gezamenlijke ambitie als vertrekpunt om te bepalen waar en hoe jullie als samenwerkingsverband waarde willen toevoegen.

Maak bewuste keuzes in het netwerk waar je actief bent. Breng in beeld aan welke strategische tafels jullie willen deelnemen, passend bij de rol die jullie willen spelen in de bestuurlijke regionale opgaven.

Maak expliciet welke positie jullie als regionaal sociaal werk samenwerkingsverband willen innemen in welk netwerk en hoe jullie je visie en stem willen verbinden aan de opgave.

Bepaal per tafel wie jullie vertegenwoordigt en hoe. Leg vast wie vanuit het samenwerkingsverband aan welke tafel deelneemt en vanuit welke rol en positie wordt gehandeld.

Werk met helder mandaat en afspraken over voorspelbare terugkoppeling.

  • Gebruik praktijkvoorbeelden ter inspiratie en aanscherping. Kijk hoe andere regio’s hun samenwerking en positionering vormgeven en benut dit om eigen keuzes te verdiepen.