Skip to main content
Onze inzet

Iedereen in Nederland heeft recht op een sterke weerbare buurt

In een tijd van toenemende maatschappelijke druk, sociale ongelijkheid, psychische problematiek en bestaansonzekerheid, is investeren in sterke, verbonden buurten een noodzaak. Hier ligt de basis voor weerbaarheid, bestaanszekerheid, gelijke kansen en sociale cohesie. Voor een veerkrachtige en zorgzame samenleving. Maar dat vraagt wel om een sterke sociale basisinfrastructuur die niet afhankelijk is van je postcode, van de toevallige beschikbaarheid van buurtinitiatieven en de inzet van een gemeente.
Er is een wettelijke sociale basis nodig die een infrastructuur biedt die voor iedereen beschikbaar en toegankelijk is. Als fundament voor kansrijk opgroeien, maximale ontplooiing en talentontwikkeling, gezond leven en vitaal ouder worden.
Gezien de grote maatschappelijke uitdagingen die er liggen op het gebied van zorg, weerbaarheid, veiligheid en meedoen, is het nu meer dan ooit nodig om dit te regelen.

Samen met de Beroepsvereniging van Professionals in het Sociaal Werk (BPSW) zoeken we daarom steun bij politieke partijen voor een Wet Sociale Basis, als wettelijke borging voor sterke, weerbare buurten en wijken en gemeenschapskracht.

Ondersteun je dit initiatief? Maak dit zichtbaar door de online petitie te tekenen en vraag ook anderen om dit te doen!

Waarom is een Wet Sociale Basis nodig?

Naast de persoonlijke sociale basis van de bewoner zelf, omvat de sociale basis het geheel van voorzieningen, formele en informele netwerken en professionals in het sociaal domein die gericht zijn op preventie, ontmoeting, ondersteuning en participatie. Professionals zoals sociaal werkers, waaronder jongerenwerkers en opbouwwerkers, vormen de voorhoede van een samenleving die zorgzamer, weerbaarder en veerkrachtiger moet worden. Zij verbinden formele zorg en informele hulp, versterken gemeenschappen en helpen mensen om hun leven op de rit te krijgen en houden. Maar waar het recht op zorg in verschillende wetten is geborgd, is deze sociale basisinfrastructuur door het ontbreken van een wettelijke grondslag niet voor iedereen beschikbaar. Het gevolg is ongelijkheid, versnippering, afhankelijkheid van incidentele financiering en kwetsbaarheid in tijden van bezuinigingen.

Met een nieuwe Wet Sociale Basis wordt de beschikbaarheid en toegankelijkheid van de sociale basisinfrastructuur verankerd in een wettelijk kader, met daarin het sociaal werk als essentiële, onafhankelijke voorziening.

Hiermee zijn burgers verzekerd van sociale publieke voorzieningen en ondersteuning, en kan in Nederland ook echt de beweging naar voren gerealiseerd worden. Niet zorg bieden als het misgaat, maar tijdig inzetten op (talent)ontwikkeling, verbinding, sociale steun en participatie. En daarmee bijdragen aan preventie en de formele zorg ontlasten.

Hoe ziet zo’n Wet Sociale Basis eruit?

In de wet wordt het volgende omschreven: de sociale basisinfrastructuur staat voor de aanwezigheid van publieke voorzieningen voor iedereen op basis van de waarden onafhankelijkheid, betrouwbaarheid, deskundigheid, toegankelijkheid en pluriformiteit. De wet zet in ieder geval in op de volgende pijlers:

  • Toegankelijke basisvoorzieningen in de wijk waardoor vroegtijdige, laagdrempelige en zoveel mogelijk collectief georganiseerde ondersteuning dichtbij huis aanwezig is voor iedereen;
  • Versterking van gemeenschapskracht als fundament voor een weerbare samenleving, waarin bewonersinitiatieven, mantelzorgers en vrijwilligers professioneel ondersteund en zichtbaar gewaardeerd worden voor hun onmisbare maatschappelijke bijdrage;
  • Wettelijke erkenning van onafhankelijk sociaal werk, als een publiek verankerde taak en daarmee beschikbaar voor iedereen;
  • Participatie vanuit eigen regie: het sociaal werk in de wijk is niet alleen een taak van professionals, maar vooral ook van anderhalf miljoen vrijwilligers. Iedereen moet de mogelijkheid krijgen om naar vermogen mee te doen en hierin ondersteund te worden, zonder wettelijke drempels;
  • Integraal en domeinoverstijgend werken als norm: samenwerking tussen welzijn, zorg, onderwijs, kinderopvang, wonen, veiligheid en sport/cultuur moet zonder drempels mogelijk zijn en gericht zijn op de burger, niet op het systeem. Financieringsroutes mogen nooit een beperkende factor zijn.

Waar draagt een Wet Sociale Basis aan bij?

  • Sterke, inclusieve en weerbare gemeenschappen waarin mensen oog hebben en zorg dragen voor elkaar.
  • Preventie en vroegsignalering op alle deelterreinen, zoals gezondheid, armoede en schulden, uitval, criminalisering en ondermijning, polarisatie en eenzaamheid.
  • Laagdrempelige toegang tot ondersteuning: iedereen in de wijk kan rekenen op een plek waar je een luisterend oor, advies en passende ondersteuning vindt.
  • Versterken van informele zorg zoals mantelzorg en burenhulp, zoveel mogelijk uitgaand van wat mensen met en voor elkaar kunnen doen. Ook om de formele zorg te ontlasten.
  • Ondersteunen van de eigen regie op participatie en daarmee mensen leiden naar een zinvol bestaan die van individuele en maatschappelijke meerwaarde is.
  • Minder tegenstrijdigheden in wetten en regels en daarmee minder administratieve lasten.

Wat levert een Wet Sociale Basis op?

  • Gelijke toegang met gelijke kansen: iedere inwoner heeft – naar behoefte – toegang tot ondersteuning, ongeacht waar je woont.
  • Continuïteit: sociaal werk en basisvoorzieningen zijn beschikbaar, onafhankelijk van politieke of economische schommelingen.
  • Betere samenwerking in de buurt en wijk: niet wetten domineren, maar de wijze waarop deze samenwerken om sterke gemeenschappen te ondersteunen.
  • Toekomstbestendigheid: duurzame beschikbaarheid en toegankelijkheid van voorzieningen in de sociale basis versterkt de inzet op preventie op alle domeinen, zoals zorg, veiligheid, participatie, eenzaamheid en integratie. Het is daarmee kostenbesparend en kosteneffectief.
  • Herstel van vertrouwen: versterken van vertrouwen in de overheid door herkenbare, (postcode)onafhankelijke ondersteuning.

Steun en deel dit initiatief

Ondersteun je onze inzet voor een Wet Sociale Basis? Teken dan de online petitie en vraag je collega’s en relaties om dit ook te doen. Je kunt deze pagina ook delen via social media:

Lees meer over de inzet van Sociaal Werk Nederland voor de Tweede Kamerverkiezingen op deze themapagina.

Neem contact met ons op

Niels Bartels

Senior communicatieadviseur

Close Menu

Sociaal Werk Nederland

Koningin Wilhelminalaan 3
3527 LA Utrecht
030 721 0721
[email protected]