Verkiezingsblog: De SP kiest voor de wijk

Directeur-bestuurder Lex Staal schrijft blogs over de verkiezingsprogramma’s die verschijnen. Hoe kijkt hij met de bril van sociaal werk naar de plannen van de politieke partijen? Waar zien we aanknopingspunten, waar worden juist kansen gemist? Dit keer aandacht voor het conceptprogramma van de SP, getiteld Supersociaal.

Wie het conceptprogramma van de SP leest, ziet één ding meteen: deze partij gelooft in de kracht van de wijk. Wijkzorg, zorgbuurthuizen, buurthuizen, bibliotheken, volkstuinen, speelplekken, verenigingen – in bijna ieder hoofdstuk komt de buurt als startpunt én eindpunt terug. Alles draait om nabijheid: zorg die letterlijk om de hoek is, begeleiding die je kent, ondersteuning die vanzelfsprekend voelt. En boven alles: gericht op de mensen die het echt nodig hebben.

Breed en ambitieus
De voorstellen zijn indrukwekkend in hun breedte en ambitie. Van gratis kinderopvang tot een Nationaal Zorgfonds zonder eigen risico. Van één miljoen extra betaalbare huurwoningen met huurbevriezing tot het volledig wegwerken van dakloosheid vóór 2030. Van gratis openbaar vervoer tot het behoud (of de terugkeer) van lokale voorzieningen als bibliotheken, buurthuizen en zwembaden. Het is een programma dat lijkt te zeggen: als we het samen doen, kan het allemaal.

“De SP ziet scherp dat preventie méér is dan een gezonde leefstijl”

De SP ziet ook scherp dat preventie méér is dan een gezonde leefstijl. Sportverenigingen en buurtcentra zijn plekken waar mensen elkaar ontmoeten en waar samenleven wordt versterkt: daarom wil de partij investeren in buurtwerk, jongerenwerk en laagdrempelige sportmogelijkheden in de wijk. Ook moeten jongeren hun eigen plek hebben om samen te komen. Dit draagt ook bij aan de veiligheid: in plaats van repressie, wil de SP problemen voorkomen met meer jongerenwerkers, opbouwwerkers, geestelijke gezondheidszorg en wijkagenten.

Dure optelsom
Het SP-programma is met recht ‘supersociaal’. En toch schuurt het. Want achter elk warm plan, elke belofte van kleinschaligheid en menselijke maat, zit een forse rekening. Gratis basisvoorzieningen, hogere uitkeringen, bevroren huren, grootschalige bouwplannen, forse investeringen in zorg en ondersteuning – de optelsom loopt in de miljarden. De SP kiest ervoor om dit te betalen via hogere lasten voor bedrijven, meer publiek eigendom en een oplopende staatsschuld. Het kan, zeggen zij. Maar het vraagt wel om een fundamenteel ander financieel en economisch kompas dan waar Nederland de laatste decennia op voer.

“Voor de haalbaarheid en houdbaarheid zijn keuzes onvermijdelijk”

Vanuit sociaal werk is het verleidelijk om te applaudisseren voor zoveel erkenning van wat wij belangrijk vinden: nabijheid, gelijkwaardigheid, preventie en het versterken van de sociale basis. Het zijn precies de condities waarin het sociaal werk floreert en het verschil kan maken. Mijn zorg zit dan ook niet in de inhoud, maar in de financiële duurzaamheid van de plannen. Voor de haalbaarheid en houdbaarheid zijn keuzes onvermijdelijk. We moeten voorkomen dat met goede voornemens en initiatieven hoge verwachtingen worden gecreëerd, maar dat die op den duur met wisselende politieke verhoudingen weer verdwijnen, nét als blijkt dat het werkt voor de mensen die het nodig hebben. Juist die mensen moeten het vertrouwen krijgen dat we werkbare én duurzaam betaalbare oplossingen kunnen bieden. Elk stelsel valt of staat met structurele, stabiele financiering. Als dat niet wordt geborgd en als een andere politieke wind of economische tegenvallers het fundament kunnen wegslaan, dan blijft het bij mooie voornemens op papier.

De SP zet in op een Nederland waar de wijk de maat der dingen is. De vraag is niet of dat wenselijk is (daar durf ik namens sociaal werkers volmondig “ja” op te zeggen), maar of het ook houdbaar en betaalbaar is. Want pas als dat zeker is, kunnen wij die belofte in de praktijk waarmaken.

Reageren? Stuur ons een e-mail.

Lees ook de blogs in deze serie over de verkiezingsprogramma’s van de VVD, GroenLinks-PvdA, BBB, het CDA, de PVV, JA21 en D66.

Lees meer over onze inzet voor de Tweede Kamerverkiezingen op deze themapagina.

Deel deze pagina via